به بهانه روز سازمانهای مردمنهاد؛ صدای فراموششدگان سلامت روان
روز سازمانهای مردمنهاد، فرصتی برای قدردانی از مردان و زنانی است که نه در قاب تبلیغات، بلکه در میدان عمل، جان و عمر خود را وقف بهبود زندگی دیگران کردهاند.
کسانی که در سکوت و بیهیاهو، بذر امید را در زمینهای خشک بیتوجهی میکارند.
سالهاست که در کنار همکارانم، شاهد تلاش بیوقفه این نهادها بودهام.
یکی از روشنترین نمونهها، سرای احسان است؛ پناهگاهی امن برای حدود پانصد بیمار روانی مزمن، بیمارانی که بسیاریشان خانوادهای برای بازگشت ندارند و سالهاست نامشان حتی در حافظه رسمی جامعه هم کمرنگ شده است. در اینجا، انسانیت از جنس وعده و شعار نیست؛ بلکه در نگاه پرمهر یک مددکار، در دستهای لرزان بیماری که احساس امنیت میکند، و در اشک شوق کسی که پس از سالها صدای محبتآمیز میشنود، جاری است.
اما حقیقت تلخ این است که حکمرانی مطلوب زمانی معنا مییابد که حقوق این قشر فراموششده، بهطور کامل استیفا گردد؛ وقتی که دیگر لازم نباشد یک بیمار روانی برای ابتداییترین نیازهای خود، به خیرین و نیکوکاران پناه ببرد، بلکه نظام رسمی کشور، خود را موظف بداند که کرامت و رفاه آنان را تأمین کند.
خطاب من به بخشهای دولتی مسئول، برنامهریزان و قانونگذاران این است:
اکنون وقت آن رسیده که قانون سلامت روان از حصار کاغذ بیرون بیاید و در کوچه و خیابان، در خانه و محل کار، در مراکز درمان و توانبخشی، دیده و لمس شود. این قانون، اگر ضمانت اجرایی نداشته باشد، تنها زخمی بر زخمهای بیماران و خانوادههایشان خواهد افزود.
سلامت روان، نه یک موضوع حاشیهای، بلکه شالوده امنیت، توسعه و پیشرفت کشور است. هر ریالی که در این مسیر هزینه میکنیم، سرمایهگذاری برای کاهش جرم، ارتقای بهرهوری و افزایش امید اجتماعی است.
درود بر سازمانهای مردمنهادی که پیشگامانه ایستادهاند. اما باید گفت که حضور آنان، جایگزین مسئولیت دولتها نیست. نقش آنان، مکمل و تقویتکننده نظام رسمی است؛ نه باربری تمام مسئولیت بر دوش داوطلبان.
امروز، از سرای احسان و همه خانههای امید، صدای واحدی بلند است:
سلامت روان را جدی بگیرید؛ نه فردا، بلکه همین امروز.
***
۲۲ مرداد به طور رسمی روز ملی سازمانهای مردمنهاد در ایران نامگذاری شده است.
این روز در تقویم ملی به پیشنهاد وزارت کشور و با هدف پاسداشت نقش سمنها در توسعه اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی ثبت شده و هر سال برنامههایی برای تقدیر از فعالان این حوزه برگزار میشود.